Cao en AVV: wat moet je als werkgever weten?

Leestijd: ca. 3 minuten. De volledige whitepaper download je hier.

Wat is een cao?

Een collectieve arbeidsovereenkomst (cao) is een schriftelijke overeenkomst tussen één of meer werkgevers of werkgeversorganisaties en één of meer werknemersverenigingen, zoals vakbonden. In een cao staan arbeidsvoorwaarden die gelden voor een bepaalde onderneming, sector of branche.

Denk aan afspraken over loon en loonschalen, werktijden en roosters, vakantiedagen en verlof, toeslagen, pensioen, scholing en de beëindiging van de arbeidsovereenkomst.

Een cao zorgt voor duidelijkheid en uniformiteit: werknemers weten waar ze recht op hebben en jij als werkgever weet welke arbeidsvoorwaarden je minimaal of precies moet toepassen.

Wanneer ben je als werkgever gebonden aan een cao?

Je bent niet automatisch aan een cao gebonden omdat je actief bent in een bepaalde sector. Er moet altijd worden gekeken naar de grondslag van de gebondenheid. Je kunt op vier manieren verplicht zijn een cao toe te passen:

1. Lidmaatschap werkgeversvereniging — je bent lid van een werkgeversvereniging die partij is bij de cao.
2. Algemeen verbindend verklaring (AVV) — de cao is algemeen verbindend verklaard door de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
3. Incorporatiebeding — de cao is van toepassing verklaard in de arbeidsovereenkomst.
4. Overgang van onderneming — bij een overname of fusie gaan cao-verplichtingen mee over.

De manier waarop een cao van toepassing wordt, bepaalt ook hoe lang je hem moet blijven toepassen, of er sprake is van nawerking en wie naleving kan afdwingen.

---

Wat is een algemeen verbindend verklaring (AVV)?

Een cao geldt in eerste instantie alleen voor de partijen die eraan gebonden zijn. Maar de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid kan bepalingen van een cao algemeen verbindend verklaren, afgekort als AVV.

Na een AVV moeten alle werkgevers die onder de werkingssfeer vallen de betreffende bepalingen toepassen. Ook werkgevers die geen lid zijn van de werkgeversvereniging die de cao heeft afgesloten.

AVV is daarmee een belangrijk instrument: het voorkomt dat werkgevers in dezelfde sector op arbeidsvoorwaarden concurreren doordat de ene werkgever de cao wel toepast en de andere niet.

Een AVV geldt vanaf publicatie in de Staatscourant en heeft geen terugwerkende kracht. De geldingsduur wordt bepaald door de minister en is maximaal twee jaar. Een AVV kan nooit langer duren dan de looptijd van de cao zelf.

Wat betekent AVV voor jouw werknemers?

Als een cao algemeen verbindend is verklaard, maken de betreffende cao-bepalingen automatisch deel uit van de arbeidsovereenkomst van werknemers die onder de werkingssfeer vallen. Afwijkende afspraken in de individuele arbeidsovereenkomst zijn nietig als ze in strijd zijn met de AVV-bepalingen.

Een werknemer kan tijdens de AVV-periode nakoming vorderen. Denk aan achterstallig loon, toeslagen of andere cao-rechten. Belangrijk om te weten: een algemeen verbindend verklaarde cao heeft in principe geen nawerking. Na afloop van de AVV-periode kun je dus in principe geen aanspraak meer maken op de cao-bepalingen, tenzij die rechten op een andere grond blijven gelden.

---

Er is meer om rekening mee te houden

Cao-toepassing gaat verder dan alleen de vraag óf een cao geldt. Zo bepaalt de werkingssfeer van een cao welke werkgevers en werknemers er precies onder vallen en dat is in de praktijk lang niet altijd vanzelfsprekend. Ook de vraag wat er gebeurt als een cao afloopt, hoe je omgaat met samenloop van meerdere cao’s en wanneer pensioenverplichtingen gelden via een verplichtstellingsbesluit, vraagt om zorgvuldige aandacht.

In de volledige whitepaper Cao en AVV: wat moet je als werkgever weten? vind je een compleet overzicht van alle relevante cao-vraagstukken, inclusief een praktische checklist om je cao-toepassing te toetsen. Download ‘m via onderstaand formulier: