Wetgevingsupdate: wetsvoorstel Loontransparantie naar Tweede Kamer: wat verandert er?

Het wetsvoorstel Loontransparantie is naar de Tweede Kamer gestuurd.

De bedoeling van het wetsvoorstel is om de loonkloof tussen mannen en vrouwen te verkleinen. Uit onderzoek blijkt namelijk dat vrouwen gemiddeld 10,5% per uur minder verdienen dan mannen. Banen in sectoren waarin veel vrouwen werken, zoals de zorg of het onderwijs, worden minder goed beloond. Ook starten vrouwen vaak met een lager salaris, wat vervolgens doorwerkt in hun verdere loopbaan. Wat zijn de laatste updates over deze nieuwe wetgeving? En wat moet HR nu weten? We nemen je mee.

Let op: dit artikel komt uit de Nieuws & Actualiteit selectie in Brightmine HR & Compliance Center. Ben je abonnee? Dan kun je alle linkjes in dit artikel volgen voor meer informatie. Nog geen abonnee? Dan krijg je alleen de belangrijkste inzichten uit dit artikel te zien. Als er iets verandert in de wetgeving wordt dit in Brightmine HR & Compliance Center direct bijgewerkt. Dit artikel wordt niet meer geupdate na de publicatiedatum.

Niet meer vragen naar laatstverdiende salaris

Het wetsvoorstel introduceert diverse nieuwe regels die transparantie moeten bevorderen:

• werkgevers moeten voortaan in de sollicitatieprocedure aangeven wat het aanvangsloon is (of een bandbreedte daarvan);
• werkgevers mogen niet meer informeren naar de eerdere beloning van een sollicitant.

De richtlijn op basis waarvan de nieuwe wet in zal gaan, bepaalt ook dat functiebenamingen en vacatures genderneutraal moeten zijn en dat wervingsprocedures op niet-discriminerende wijze worden uitgevoerd. Dit is al in Nederlandse wetgeving opgenomen en werkgevers moeten hier dus al langer aan voldoen. Toch is het raadzaam te bekijken of de organisatie ook daadwerkelijk voldoet aan deze normen.

Loonsysteem moet gelijk loon voor gelijk werk waarborgen 

Op basis van het wetsvoorstel worden (bepaalde) werkgevers bovendien verplicht om:

• een systeem van functie­waardering en -indeling te hebben dat gelijke beloning voor gelijke of gelijkwaardige arbeid borgt;
• werknemers toegang te geven tot looncriteria en de loonniveaus;
• werknemers jaarlijks te informeren over het informatierecht en de stappen die de werknemer moet doorlopen om dit recht uit te oefenen.

Loonrapportage niet bedoeld als benchmark

Werkgevers vanaf een bepaalde organisatiegrootte moeten bovendien:

• een beloningsrapportage opstellen; en
• (in bepaalde gevallen) een loonevaluatie uitvoeren.

Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid publiceert de loonrapportages op een speciale website. Het gaat daarbij niet om herleidbare loongegevens van individuele werknemers, maar om loonverschillen uitgedrukt in percentages. Het doel is om ongerechtvaardigde loonverschillen tegen te gaan, niet om salarissen tussen bedrijven te vergelijken (benchmarken).

Loonverschillen verhelpen

Als blijkt dat er ongerechtvaardigde loonverschillen zijn binnen de organisatie, dan moet de werkgever die verhelpen. Ook kunnen werknemers de gegevens gebruiken om een en ander aan te kaarten bij de organisatie of in een juridische procedure. Het is niet zo dat loonverschillen in het geheel niet meer mogen bestaan. Criteria als een verschil in werkervaring of opleiding, kunnen nog steeds een rol spelen bij het bepalen van het salaris.

Wanneer gaan nieuwe regels in?

Het wetsvoorstel moest eigenlijk deze zomer ingaan, per 6 juni 2026. Deze deadline is niet haalbaar gebleken en daarom is de inwerkingtreding van het wetsvoorstel Loontransparantie uitgesteld tot 2027. Over de gevolgen van dat uitstel praat de regering momenteel met de Europese Commissie. Het ministerie van SZW heeft een handreiking en checklist ontwikkeld om werkgevers handvatten te geven voor de ontwikkeling van een genderneutraal en transparant systeem van functiewaardering en -indeling (loonstructuur).

Blijf altijd op de hoogte van (wets)wijzigingen voor HR met Brightmine HR & Compliance Center

Van realtime updates over wetgeving tot juridisch geverifieerde voorbeelddocumenten en nog veel meer: met Brightmine heb je alle kennis, tools en documentatie binnen handbereik om je werk niet alleen sneller, maar ook zekerder te doen. Meer weten?

Bekijk onze pakketten